Het witte stadje van de vorstin-abdissen
Transcript
Ruim achthonderd jaar lang was dit stadje een eigen land, en het werd bestuurd door vrouwen.
Rond het jaar 975 stichtte de bisschop van Utrecht, Ansfried, hier een klooster, op drassige grond bij een oude Romeinse weg. In de loop der tijd werd het iets bijzonders: een wereldlijk stift van adellijke vrouwen, geleid door een vorstin-abdis, met een kapittel van hooguit twintig dames uit de hoogste adel. Zij bestuurden een piepklein soeverein staatje binnen het Heilige Roomse Rijk, met eigen rechtspraak en zelfs eigen munten. Drieëndertig vorstin-abdissen regeerden na elkaar.
De grote witte kerk in het midden was hun abdijkerk. De oudste delen gaan terug tot de tiende eeuw; binnen is alles barok.
Het eindigde met de Fransen. Hun legers kwamen in de winter van 1794, en in 1797 werden de abdij en het staatje opgeheven. De adellijke dames vertrokken.
En daar komt het wit vandaan. De Fransen voerden een belasting in op het aantal ramen van je huis. Armere families metselden ramen dicht om minder te betalen, en kalkten daarna hun huizen wit om het lapwerk te verbergen. Wat begon als het verstoppen van armoede, werd het beeld waar Thorn beroemd om is.
Dus terwijl je over de keien tussen de kramen loopt: elke witte muur is een klein stukje van dat verhaal.